Category Archives: Νέα

Ελληνικές και βρετανικές εταιρείες συνεργάστηκαν για να προτείνουν μια νέα σειρά μη επανδρωμένων θαλάσσιων σκαφών επιφάνειας (USV) στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό και την Ελληνική Ακτοφυλακή.

Σε μια κρίσιμη συγκυρία για την ισορροπία δυνάμεων στην Ανατολική Μεσόγειο, η SAS Technology (Spirit Aeronautical Systems S.A.), μέλος του Spirit World Group, σε συνεργασία με την Sigmund Naval & Marine Ltd (Ηνωμένο Βασίλειο), μια κορυφαία εταιρεία σχεδιασμού μη επανδρωμένων θαλάσσιων σκαφών επιφανείας (USV) και στρατηγικό συνεργάτη, την Concept Marine Group (Ηνωμένο Βασίλειο), κατασκευαστή πλοίων υψηλών προδιαγραφών, και έναν διεθνή κατασκευαστή όπλων, ηλεκτροοπτικών και επικοινωνιακών συστημάτων κατηγορίας Α σε ΕΕ/ΗΠΑ, πραγματοποίησε επίσημη παρουσίαση στο Γενικό Επιτελείο του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού (HNGS) και στην Ελληνική Ακτοφυλακή / Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής

Η παρουσίαση περιλάμβανε μια ολοκληρωμένη πρόταση για την εγχώρια κατασκευή μη επανδρωμένων θαλάσσιων σκαφών επιφάνειας (USV) νέας γενιάς, συστήματα που χρησιμοποιούνται ήδη από τελικούς χρήστες στην Ευρώπη και είναι πλήρως προσαρμοσμένα στο απαιτητικό θαλάσσιο περιβάλλον της Ελλάδας.

Ανταπόκριση στις περιφερειακές εξελίξεις

Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί μια στρατηγική απάντηση στις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, λαμβάνοντας υπόψη παράλληλα προγράμματα που έχουν αναλάβει ευρωπαϊκές χώρες και γειτονικά κράτη, ιδίως η Τουρκία, η οποία έχει ήδη παρουσιάσει πλήρως οπλισμένα μη επανδρωμένα θαλάσσια σκάφη επιφάνειας (AUSV) μήκους έως 75 πόδια στην IDEF 2025.

Μετά την ένταξη της υπερσύγχρονης φρεγάτας HS KIMON, η Ελλάδα πρέπει να ενισχύσει περαιτέρω τον στόλο της με αυτόνομα συστήματα πολλαπλασιασμού ισχύος, εξασφαλίζοντας τη διατήρηση της τεχνολογικής της υπεροχής στο Αιγαίο Πέλαγος.

Στρατηγικά πλεονεκτήματα: Κόστος, ασφάλεια και αποτροπή

Σε σύγκριση με τις συμβατικές επανδρωμένες πλατφόρμες, τα νέα USV προσφέρουν αποφασιστικά πλεονεκτήματα:

1. Σχέση ποιότητας-τιμής: Εξαιρετικά οικονομικά κόστη απόκτησης και κύκλου ζωής
2. Ασφάλεια προσωπικού: Εκτέλεση αποστολών υψηλού κινδύνου χωρίς έκθεση του πληρώματος
3. Επιχειρησιακή αντοχή: Συνεχής επιτήρηση και παρουσία χωρίς κόπωση ή περιορισμούς διαβίωσης
4. Μειωμένο λειτουργικό αποτύπωμα: Χαμηλότερες απαιτήσεις υποστήριξης, προσωπικού και logistics.

Κυριαρχία στο Αιγαίο και τη Λιβυκή Θάλασσα

Οι πλατφόρμες αντιμετωπίζουν άμεσα τις σύγχρονες προκλήσεις της εθνικής ασφάλειας της Ελλάδας:

• Αιγαίο Πέλαγος: Συνεχής επιτήρηση και ταχεία αντίδραση σε ασύμμετρες απειλές, δημιουργώντας μια θαλάσσια «ψηφιακή ασπίδα» για την άμυνα των νησιών.
• Νότια Κρήτη & Λιβυκή Θάλασσα: Παρουσία και επιτήρηση εκτεταμένης εμβέλειας μακριά από τις επιχειρησιακές βάσεις, καλύπτοντας τεράστιες θαλάσσιες ζώνες. Τα συστήματα υποστηρίζουν αποστολές θαλάσσιας ασφάλειας, έρευνας και διάσωσης, καθώς και καταπολέμησης παράνομων δραστηριοτήτων, σεβόμενα το επιχειρησιακό δόγμα και τους κανόνες εμπλοκής.

Η Czechoslovak Group, μέσω της θυγατρικής της MSM Greece, και η ελληνική κρατική εταιρεία ΕΑΣ υπέγραψαν τα ιδρυτικά έγγραφα για τη σύσταση κοινοπραξίας με σκοπό την παραγωγή πυρομαχικών μεγάλου διαμετρήματος στην Ελλάδα. Η νέα εταιρεία, Hellenic Ammunition S.A., έχει ως στόχο την αποκατάσταση της στρατηγικής παραγωγικής ικανότητας στο Λαύριο, ενισχύοντας παράλληλα την κάθετη ολοκλήρωση της CSG στο τομέα κατασκευής πυρομαχικών.

Τα έγγραφα υπογράφηκαν στην Αθήνα από τον Jiří Schönweitz, Διευθύνοντα Σύμβουλο της MSM Greece, και τον Χριστόφορο Μπουτσικάκη, Διευθύνοντα Σύμβουλο των ΕΑΣ, και περιλαμβάνουν το καταστατικό και μια σύμβαση παραχώρησης. «Η σημερινή υπογραφή αποτελεί ένα σημαντικό ορόσημο όχι μόνο για το κοινό μας έργο με τα ΕΑΣ, αλλά και για την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανικής βάσης της Ευρώπης. Το Λαύριο γίνεται ένας σημαντικός πυλώνας παραγωγής πυρομαχικών για την Ελλάδα, την Ευρώπη και τους συμμάχους της», δήλωσε ο Jiří Schönweitz.

«Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε όλους όσους συνέβαλαν στην υλοποίηση αυτού του εγχειρήματος, με ιδιαίτερες ευχαριστίες στα ΕΑΣ για την εμπιστοσύνη τους, καθώς και στην ελληνική κυβέρνηση και τα αρμόδια υπουργεία για την προοδευτική τους προσέγγιση και την αναγνώριση του δυναμικού του έργου», πρόσθεσε ο Schönweitz. «Είμαστε βέβαιοι ότι, στο μέλλον, όλοι όσοι συμμετείχαν θα αναπολούν με υπερηφάνεια αυτό το σημαντικό βήμα, το οποίο θα βοηθήσει την ελληνική αμυντική βιομηχανία να ξαναβρεί τη θέση της στον παγκόσμιο χάρτη, όπου και ανήκει».

«Η αποκατάσταση της παραγωγής πυρομαχικών μεγάλου διαμετρήματος στο Λαύριο αποτελεί στρατηγικό βήμα για την ελληνική αμυντική βιομηχανία και για την ασφάλεια της Ευρώπης», δήλωσε ο Χριστόφορος Μπουτσικάκης, Διευθύνων Σύμβουλος των ΕΑΣ. «Η κοινοπραξία με την CSG φέρνει επενδύσεις, σύγχρονες τεχνολογίες και τεχνογνωσία που θα επιτρέψουν τη βιώσιμη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη των δυνατοτήτων και τη δημιουργία εκατοντάδων θέσεων εργασίας».

Σύμφωνα με τις συμφωνίες, η MSM θα αναλάβει τον διαχειριστικό έλεγχο του εργοστασίου παραγωγής στο Λαύριο για 25 χρόνια, επιτρέποντας ένα εκτεταμένο πρόγραμμα επενδύσεων και εκσυγχρονισμού. Περίπου 120 εργαζόμενοι απασχολούνται σήμερα στο εργοστάσιο, ενώ προβλέπεται η πρόσληψη 180 επιπλέον εργαζομένων φέτος, με αποτέλεσμα ο συνολικός αριθμός των εργαζομένων να φτάσει τους 300 μέχρι το τέλος του έτους.

Η παραγωγή πυρομαχικών μεγάλου διαμετρήματος αναμένεται να λειτουργήσει σε καθεστώς πολλαπλών βάρδιων από το 2026, με το εργοστάσιο να παράγει ήδη πυρομαχικά 155 mm και επιπλέον διαμετρήματα να προγραμματίζονται κατά τη διάρκεια του έτους. Ένα σημαντικό τεχνολογικό ορόσημο θα είναι η έναρξη της παραγωγής πυρομαχικών με σύνθετο προωθητικό υλικό (base bleed grain) κατά το δεύτερο εξάμηνο του τρέχοντος έτους.

Μετά την έγκριση της πρώτης φάσης χρηματοδότησης της άμυνας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε μια δεύτερη ομάδα εθνικών αμυντικών σχεδίων στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση για την Ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE), σηματοδοτώντας ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ασφάλειας της Ένωσης. Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο για την έγκριση χρηματοδοτικής συνδρομής προς την Εσθονία, την Ελλάδα, την Ιταλία, τη Λετονία, τη Λιθουανία, την Πολωνία, τη Σλοβακία, και τη Φινλανδία.

Η απόφαση αυτή είναι αποτέλεσμα αυστηρής αξιολόγησης των εθνικών αμυντικών επενδυτικών σχεδίων των χωρών στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας SAFE. Η Επιτροπή ανοίγει τον δρόμο για την εκταμίευση της δεύτερης φάσης χαμηλού κόστους μακροπρόθεσμων δανείων, επιτρέποντας σε αυτές τις χώρες να ενισχύσουν επειγόντως την στρατιωτική τους ετοιμότητα και να αποκτήσουν τον απαραίτητο σύγχρονο αμυντικό εξοπλισμό. Το πλαίσιο αυτό ενισχύει επίσης την ενσωμάτωση της Ουκρανίας στο οικοσύστημα ασφάλειας της ΕΕ, διασφαλίζοντας ότι η ευρωπαϊκή στήριξη παραμένει ευέλικτη και βιώσιμη.

Τα επίπεδα χρηματοδότησης για κάθε χώρα καθορίστηκαν προσωρινά τον Σεπτέμβριο, με βάση τις αρχές της αλληλεγγύης και της διαφάνειας. Αυτή η ομάδα οκτώ κρατών μελών δικαιούται περίπου 74 δισεκατομμύρια ευρώ μετά την υπογραφή των δανειακών συμβάσεων. Τα κεφάλαια αυτά θα δώσουν σημαντική ώθηση στις στρατηγικές ικανότητες όπου έχουν χαρακτηριστεί ως οι πιο κρίσιμες.

Επόμενα βήματα

Με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο έχει τώρα τέσσερις εβδομάδες για να εγκρίνει τις αποφάσεις εφαρμογής. Μόλις εγκριθούν, η Επιτροπή θα οριστικοποιήσει τις συμφωνίες δανεισμού, με τις πρώτες πληρωμές να αναμένεται να ξεκινήσουν τον Μάρτιο του 2026. Η Επιτροπή συνεχίζει την αξιολόγηση των σχεδίων για τα υπόλοιπα κράτη μέλη.

Η Ευρώπη αντιμετωπίζει καθημερινά κυβερνοεπιθέσεις και υβριδικές απειλές σε βασικές υπηρεσίες και δημοκρατικούς θεσμούς, οι οποίες πραγματοποιούνται από εξελιγμένες κρατικούς και εγκληματικούς φορείς. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε σήμερα ένα νέο πακέτο μέτρων για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της ανθεκτικότητας και των ικανοτήτων της ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας στον κυβερνοχώρο ενόψει των αυξανόμενων απειλών.

Το πακέτο περιλαμβάνει πρόταση για αναθεώρηση του νόμου για την κυβερνοασφάλεια, ενισχύοντας την ασφάλεια των αλυσίδων εφοδιασμού τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών (ΤΠΕ) της ΕΕ. Διασφαλίζει επίσης ότι τα προϊόντα που φτάνουν στους πολίτες της ΕΕ είναι από τη σχεδίασή τους ασφαλή στον κυβερνοχώρο, μέσω μιας απλούστερης διαδικασίας πιστοποίησης. Διευκολύνει επίσης τη συμμόρφωση με τους υφιστάμενους κανόνες της ΕΕ για την κυβερνοασφάλεια και ενισχύει τον Οργανισμό της ΕΕ για την Κυβερνοασφάλεια (ENISA) στην υποστήριξη των κρατών μελών και της ΕΕ στη διαχείριση των απειλών για την κυβερνοασφάλεια.

Ενίσχυση της ασφάλειας των αλυσίδων εφοδιασμού ΤΠΕ στην ΕΕ

Ο νέος νόμος για την κυβερνοασφάλεια αποσκοπεί στη μείωση των κινδύνων στην αλυσίδα εφοδιασμού ΤΠΕ της ΕΕ από προμηθευτές τρίτων χωρών με προβλήματα κυβερνοασφάλειας. Καθορίζει ένα αξιόπιστο πλαίσιο ασφάλειας της αλυσίδας εφοδιασμού ΤΠΕ που βασίζεται σε μια εναρμονισμένη, αναλογική και βασισμένη στον κίνδυνο προσέγγιση. Αυτό θα επιτρέψει στην ΕΕ και στα κράτη μέλη να προσδιορίσουν από κοινού και να μετριάσουν τους κινδύνους στους 18 κρίσιμους τομείς της ΕΕ, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τις οικονομικές επιπτώσεις και την προσφορά στην αγορά.

Τα πρόσφατα περιστατικά στον τομέα της κυβερνοασφάλειας έχουν αναδείξει τους σημαντικούς κινδύνους που ενέχουν οι ευπάθειες στις αλυσίδες εφοδιασμού, οι οποίες είναι απαραίτητες για τη λειτουργία κρίσιμων υπηρεσιών και υποδομών. Στο σημερινό γεωπολιτικό περιβάλλον, η ασφάλεια της αλυσίδας εφοδιασμού δεν αφορά πλέον μόνο την τεχνική ασφάλεια των προϊόντων ή των υπηρεσιών, αλλά και τους κινδύνους που συνδέονται με έναν προμηθευτή, ιδίως τις εξαρτήσεις και τις ξένες παρεμβάσεις.

Ο νόμος για την κυβερνοασφάλεια θα επιτρέψει την υποχρεωτική μείωση των κινδύνων των ευρωπαϊκών δικτύων κινητών τηλεπικοινωνιών από προμηθευτές τρίτων χωρών υψηλού κινδύνου, με βάση το έργο που έχει ήδη πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο του 5G.

Απλοποίηση και βελτίωση του ευρωπαϊκού πλαισίου πιστοποίησης κυβερνοασφάλειας

Ο αναθεωρημένος νόμος για την κυβερνοασφάλεια θα διασφαλίσει ότι τα προϊόντα και οι υπηρεσίες που διατίθενται στους καταναλωτές της ΕΕ θα υποβάλλονται σε δοκιμές ασφάλειας με πιο αποτελεσματικό τρόπο. Αυτό θα επιτευχθεί μέσω ενός ανανεωμένου ευρωπαϊκού πλαισίου πιστοποίησης της κυβερνοασφάλειας (ECCF). Το πλαίσιο αυτό θα προσφέρει μεγαλύτερη σαφήνεια και απλούστερες διαδικασίες, επιτρέποντας την ανάπτυξη συστημάτων πιστοποίησης εντός 12 μηνών ως προεπιλογή. Θα εισαγάγει επίσης πιο ευέλικτη και διαφανή διακυβέρνηση, ώστε να εμπλέκονται καλύτερα τα ενδιαφερόμενα μέρη μέσω της ενημέρωσης και της διαβούλευσης του κοινού.

Τα συστήματα πιστοποίησης, τα οποία διαχειρίζεται η ENISA, θα καταστούν ένα πρακτικό, εθελοντικό εργαλείο για τις επιχειρήσεις. Θα επιτρέψουν στις επιχειρήσεις να αποδείξουν τη συμμόρφωσή τους με τη νομοθεσία της ΕΕ, μειώνοντας τον φόρτο και το κόστος. Πέραν των προϊόντων, των υπηρεσιών, των διαδικασιών και των διαχειριζόμενων υπηρεσιών ασφάλειας ΤΠΕ, οι εταιρείες και οι οργανισμοί θα μπορούν να πιστοποιούν την κυβερνοασφάλειά τους, ώστε να ανταποκρίνονται στις ανάγκες της αγοράς. Τέλος, το ανανεωμένο ECCF θα αποτελέσει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για τις επιχειρήσεις της ΕΕ. Για τους πολίτες, τις επιχειρήσεις και τις δημόσιες αρχές της ΕΕ, θα εξασφαλίσει υψηλό επίπεδο ασφάλειας και εμπιστοσύνης στις πολύπλοκες αλυσίδες εφοδιασμού ΤΠΕ.

Ενίσχυση της ENISA για την προώθηση της ανθεκτικότητας της Ευρώπης στον τομέα της κυβερνοασφάλειας

Από την έγκριση του πρώτου νόμου για την κυβερνοασφάλεια το 2019, η ENISA έχει αναδειχθεί σε ακρογωνιαίο λίθο του οικοσυστήματος κυβερνοασφάλειας της ΕΕ. Ο αναθεωρημένος νόμος για την κυβερνοασφάλεια που παρουσιάστηκε σήμερα επιτρέπει στην ENISA να βοηθήσει την ΕΕ και τα κράτη μέλη της να κατανοήσουν τις κοινές απειλές. Τους επιτρέπει επίσης να προετοιμαστούν και να ανταποκριθούν σε συμβάντα στον κυβερνοχώρο.

Ο οργανισμός θα συνεχίσει να υποστηρίζει τις εταιρείες και τους ενδιαφερόμενους φορείς που δραστηριοποιούνται στην ΕΕ, εκδίδοντας έγκαιρες προειδοποιήσεις για απειλές και συμβάντα στον κυβερνοχώρο. Σε συνεργασία με την Europol και τις ομάδες αντιμετώπισης συμβάντων ασφάλειας υπολογιστών, θα υποστηρίζει τις εταιρείες στην αντιμετώπιση και την αποκατάσταση ζημιών από κυβερνοεπιθέσεις. Η ENISA θα αναπτύξει επίσης μια προσέγγιση της Ένωσης για την παροχή καλύτερων υπηρεσιών διαχείρισης τρωτών σημείων στους ενδιαφερόμενους φορείς. Θα λειτουργεί ως ενιαίο σημείο εισόδου για την αναφορά συμβάντων που προτείνεται στο ψηφιακό omnibus.

Η ENISA θα συνεχίσει να διαδραματίζει βασικό ρόλο στην περαιτέρω ανάπτυξη ενός εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού στον τομέα της κυβερνοασφάλειας στην Ευρώπη. Για τον σκοπό αυτό, θα δοκιμάσει πιλοτικά την Ακαδημία Δεξιοτήτων Κυβερνοασφάλειας και θα θεσπίσει συστήματα πιστοποίησης δεξιοτήτων στον τομέα της κυβερνοασφάλειας σε επίπεδο ΕΕ.

Επόμενα βήματα

Ο νόμος για την κυβερνοασφάλεια θα τεθεί σε εφαρμογή αμέσως μετά την έγκρισή του από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ. Οι συνοδευτικές τροποποιήσεις της οδηγίας NIS2 θα υποβληθούν επίσης προς έγκριση. Μετά την έγκρισή τους, τα κράτη μέλη θα έχουν διορία ένα έτος για να μεταφέρουν την οδηγία στο εθνικό δίκαιο και να κοινοποιήσουν τα σχετικά κείμενα στην Επιτροπή.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τα εθνικά αμυντικά σχέδια οκτώ κρατών μελών, σηματοδοτώντας ένα ορόσημο στην προσπάθεια της Ευρώπης να ενισχύσει την ασφάλειά της. Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συμβούλιο για την έγκριση χρηματοδοτικής συνδρομής προς το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, τη Δανία, την Ισπανία, την Κροατία, την Κύπρο, την Πορτογαλία και τη Ρουμανία.

Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, δήλωσε: «Πέρυσι, η Ένωση σημείωσε μεγαλύτερη πρόοδο στον τομέα της άμυνας από ό,τι τις προηγούμενες δεκαετίες. Η Λευκή Βίβλος και ο Χάρτης Πορείας για την Ετοιμότητα 2030 επέτρεψαν στα κράτη μέλη να κινητοποιήσουν έως και 800 δισεκατομμύρια ευρώ για την άμυνα. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται τα 150 δισεκατομμύρια ευρώ για κοινές προμήθειες μέσω του SAFE. Έχουμε πλέον εγκρίνει μια πρώτη σειρά σχεδίων στο πλαίσιο του SAFE για το Βέλγιο, τη Βουλγαρία, τη Δανία, την Ισπανία, την Κροατία, την Κύπρο, την Πορτογαλία και τη Ρουμανία. Τα υπόλοιπα θα ακολουθήσουν σύντομα. Καθίσταται πλέον επείγον το Συμβούλιο να εγκρίνει τα σχέδια αυτά, ώστε να πραγματοποιηθεί η ταχεία εκταμίευση των κονδυλίων».

Η απόφαση αυτή ακολουθεί αυστηρή αξιολόγηση των «εθνικών σχεδίων επενδύσεων στην άμυνα» των χωρών στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση για την ασφάλεια στην Ευρώπη» (SAFE). Η έγκριση αυτή ανοίγει τον δρόμο για την πρώτη σειρά χαμηλού κόστους, μακροπρόθεσμων δανείων, επιτρέποντας σε αυτές τις χώρες να ενισχύσουν επειγόντως την στρατιωτική τους ετοιμότητα και να αποκτήσουν τον απαραίτητο σύγχρονο αμυντικό εξοπλισμό. Ενσωματώνει επίσης την Ουκρανία στο οικοσύστημα ασφάλειας της ΕΕ και εξασφαλίζει ότι η υποστήριξή μας είναι ταχεία και βιώσιμη.

Τα επίπεδα χρηματοδότησης για κάθε χώρα καθορίστηκαν προσωρινά τον Σεπτέμβριο, με βάση τις αρχές της αλληλεγγύης και της διαφάνειας. Για παράδειγμα, 1,18 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν διατεθεί για την Κύπρο, ενώ 16,68 δισεκατομμύρια ευρώ έχουν προσωρινά διατεθεί για τη Ρουμανία. Αυτή η ομάδα των 8 κρατών μελών θα δικαιούται περίπου 38 δισεκατομμύρια ευρώ μετά την υπογραφή των δανειακών συμβάσεων. Τα κεφάλαια αυτά θα δώσουν σημαντική ώθηση σε στρατηγικές ικανότητες που έχουν αξιολογηθεί ως οι πιο κρίσιμες.

Επόμενα βήματα

Με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο έχει τώρα τέσσερις εβδομάδες για να εγκρίνει τις αποφάσεις εφαρμογής. Μόλις εγκριθούν, η Επιτροπή θα οριστικοποιήσει τις συμφωνίες δανεισμού, με τις πρώτες πληρωμές να αναμένεται να πραγματοποιηθούν τον Μάρτιο του 2026.

Ιστορικό Υπόβαθρο

Ο κανονισμός SAFE εγκρίθηκε στις 27 Μαΐου 2025, στο πλαίσιο του προγράμματος «Readiness 2030», ενός φιλόδοξου πακέτου μέτρων στον τομέα της άμυνας που παρέχει χρηματοδοτικά κίνητρα στα κράτη μέλη της ΕΕ για να προωθήσουν την αύξηση των επενδύσεων σε αμυντικές δυνατότητες.

Ο κανονισμός SAFE θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να αυξήσουν άμεσα και μαζικά τις επενδύσεις τους στον τομέα της άμυνας μέσω κοινών προμηθειών από την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, με έμφαση σε ικανότητες προτεραιότητας. Αυτό θα συμβάλει στη διασφάλιση της διαλειτουργικότητας, της προβλεψιμότητας και της μείωσης του κόστους για μια ισχυρή ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανική βάση. Η Ουκρανία και οι χώρες της ΕΖΕΣ/ΕΟΧ θα μπορούν να συμμετέχουν σε κοινές προμήθειες και θα είναι δυνατή η αγορά προϊόντων από τις βιομηχανίες τους.

Το SAFE θα επιτρέψει επίσης στις χώρες προς ένταξη, στις υποψήφιες χώρες, στις πιθανές υποψήφιες χώρες και στις χώρες που έχουν υπογράψει εταιρικές σχέσεις ασφάλειας και άμυνας με την ΕΕ να συμμετάσχουν σε κοινές προμήθειες και να συμβάλουν στη συνολική ζήτηση. Θα μπορούν επίσης να διαπραγματευτούν συγκεκριμένες, αμοιβαία επωφελείς συμφωνίες σχετικά με τη συμμετοχή των αντίστοιχων βιομηχανιών τους σε τέτοιες προμήθειες.

Στις 15 Ιανουαρίου 2026, η πρώτη φρεγάτα FDI HN του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, HS Kimon (F-601), έφτασε στην Ελλάδα μέσω του Σαρωνικού Κόλπου.

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας, Νίκος Δένδιας, παρέστη σήμερα, Πέμπτη 15 Ιανουαρίου 2026, στην τελετή υποδοχής εν πλω της πρώτης φρεγάτας FDI HN (τάξης Belharra), F-601 «ΚΙΜΩΝ», στον Σαρωνικό Κόλπο, παρουσία του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Τασούλα και του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.

Παρόντες ήταν επίσης ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας Αθανάσιος Δαβάκης, ο Αντιπρόεδρος της Βουλής Βασίλειος Βιλιάρδος, ο πρώην Υπουργός Εθνικής Άμυνας και βουλευτής Νίκος Παναγιωτόπουλος, ο πρώην Υπουργός Εθνικής Άμυνας, βουλευτής, επίτιμος Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας και Ναύαρχος (ε.α.) Ευάγγελος Αποστολάκης, οι βουλευτές Σταύρος Μιχαηλίδης, Νίνα Κασιμάτη, Ανδρέας Βόρυλλας, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας Στρατηγός Δημήτριος Χούπης, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Στρατού Υποστράτηγος Γεώργιος Κωστίδης, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού Υποναύαρχος Δημήτριος-Ελευθέριος Κατάρας, ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου Ηellenic Air Force Υποστράτηγος (Πιλότος) Δημοσθένης Γρηγοριάδης, ο Γενικός Γραμματέας Εθνικής Ασφάλειας Θάνος Δόκος, ο Πρέσβης της Γαλλίας στην Ελλάδα Laurence Auer, ο Αρχηγός του Στόλου Υποναύαρχος Χρήστος Σασσιάκος HN και ο Υποναύαρχος (ε.α.) Παναγιώτης Λασκαρίδης.

Η φρεγάτα HS Kimon είναι ένα πολεμικό πλοίο ανοικτής θάλασσας 4.500 τόνων, σχεδιασμένο και κατασκευασμένο από την Naval Group. Πολυχρηστικό και ανθεκτικό, διαθέτει υψηλού επιπέδου δυνατότητες σε όλους τους τομείς της ναυτικής μάχης: αντιπλοϊκή, αντιαεροπορική, αντι-υποβρυχιακή και προβολή ειδικών δυνάμεων, με μοναδικές δυνατότητες κατά ασύμμετρων απειλών. Επωφελείται από τις τελευταίες καινοτομίες της Thales σε επίπεδο ραντάρ, σόναρ και ηλεκτρονικού πολέμου.

Ισχυρά εξοπλισμένη (αντιπλοϊκοί πύραυλοι MBDA Exocet MM40 B3C και αντιαεροπορικοί πύραυλοι Aster, συστήματα RAM, αντι-υποβρυχιακές τορπίλες MU90, πυροβολικό), η φρεγάτα HS Kimon διαθέτει ελικόπτερο και χωρητικότητα για ένα μη-επανδρωμένο αεροσκάφος (UAV). Επίσης, επωφελείται από την εμπειρογνωμοσύνη της Thales, της MBDA και όλων των άλλων συνεργατών και υπεργολάβων.

Η προεδρία της Κύπρου στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2026 στοχεύει στην προώθηση της στρατηγικής αυτονομίας μέσω της ενίσχυσης της ασφάλειας, της ανταγωνιστικότητας και των παγκόσμιων εταιρικών σχέσεων, αξιοποιώντας παράλληλα τον ρόλο της στην Ανατολική Μεσόγειο εν μέσω μιας κατακερματισμένης γεωπολιτικής κατάστασης.

Την 1η Ιανουαρίου 2026, η Κύπρος ανέλαβε την εκ περιτροπής Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ με σύνθημα «Μια αυτόνομη Ένωση. Ανοιχτή στον κόσμο». Δεκατέσσερα χρόνια μετά την πρώτη της προεδρία της ΕΕ το 2012, το σημερινό παγκόσμιο σύστημα βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση.

Αναγνωρίζοντας το τρέχον «πλαίσιο οξείας γεωπολιτικής αναταραχής», το πρόγραμμα της Κυπριακής Προεδρίας αναγνωρίζει πέντε κομβικούς πυλώνες για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ: αυτονομία μέσω ασφάλειας, αμυντικής ετοιμότητας και προετοιμασίας, αυτονομία μέσω ανταγωνιστικότητας, μια ΕΕ ανοιχτή στον κόσμο, μια αυτόνομη Ένωση αξιών για όλους και ένας μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός για μια αυτόνομη Ένωση.

Στο πλαίσιο του πρώτου πυλώνα, η προεδρία στοχεύει να υποστηρίξει την υλοποίηση βασικών πρωτοβουλιών της ΕΕ στον τομέα της άμυνας, όπως η Λευκή Βίβλος για την Ευρωπαϊκή Άμυνα, η πρωτοβουλία SAFE, μέσω της οποίας η Κύπρος έχει εξασφαλίσει χρηματοδότηση άνω του 1 δισ. ευρώ, και το EDIP.

Ο δεύτερος πυλώνας επικεντρώνεται στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας μέσω της μείωσης της γραφειοκρατίας, της απλούστευσης της νομοθεσίας και της προώθησης των προτάσεων Omnibus στους τομείς της άμυνας, της γεωργίας και της ψηφιοποίησης, βασιζόμενος έτσι στο έργο της Προεδρίας της Δανίας και ακολουθώντας τις συστάσεις που περιγράφονται στην έκθεση Ντράγκι. Το πρόγραμμα στοχεύει στην ενίσχυση της ενιαίας αγοράς, στον εκσυγχρονισμό των βιομηχανικών βάσεων μέσω της εξασφάλισης κρίσιμων πρώτων υλών και εφοδιαστικών αλυσίδων, καθώς και στην ενίσχυση της ψηφιακής κυριαρχίας της Ευρώπης μέσω κομβικών τεχνολογιών.

Για την προστασία των εφοδιαστικών αλυσίδων και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, η ατζέντα δίνει προτεραιότητα στην ασφάλεια των κρίσιμων θαλάσσιων διαδρομών μέσω της εφαρμογής της στρατηγικής της ΕΕ για την ασφάλεια στη θάλασσα, ενώ παράλληλα ενισχύει την καθαρή και ψηφιακή μετάβαση μέσω των επικείμενων στρατηγικών της ‘Ενωσης για τα λιμάνια και τη βιομηχανική ναυτιλία.

Επεκτείνοντας την έννοια της ασφάλειας ώστε να περιλαμβάνει τη διαχείριση της μετανάστευσης, το πρόγραμμα δίνει έμφαση στην πλήρη εφαρμογή του Συμφώνου της ΕΕ για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, μεταξύ άλλων μέσω της συνεργασίας με τρίτες χώρες και της δημιουργίας «κέντρων επιστροφής» με βάση την έννοια της «ασφαλούς τρίτης χώρας» που υιοθετήθηκε κατά τη διάρκεια της προεδρίας της Δανίας.

Στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής, η Κύπρος προτίθεται να ενισχύσει τις διατλαντικές σχέσεις και τη συνεργασία της Ένωσης με το ΝΑΤΟ καθώς και να εμβαθύνει τη συνεργασία με το Ηνωμένο Βασίλειο και τον Καναδά. Δεσμεύεται επίσης να ενισχύσει τη συμμετοχή της ΕΕ στην περιοχή του Ινδο-Ειρηνικού, μεταξύ άλλων προωθώντας τη στρατηγική εταιρική σχέση ΕΕ-Ινδίας, η οποία αναμένεται να λάβει ισχυρή ώθηση στην επικείμενη σύνοδο κορυφής ΕΕ-Ινδίας.

Όσον αφορά την Κίνα, το πρόγραμμα υποστηρίζει τον διάλογο για θέματα και τη συνεργασία σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος. Επιπλέον, υπογραμμίζει τα σχέδια για την εμβάθυνση της συνεργασίας με τις χώρες της ASEAN, τους αφρικανικούς εταίρους, τις χώρες της Κεντρικής Ασίας, της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής, καθώς και με το μπλοκ των μη ενταγμένων στην ΕΕ ευρωπαϊκών κρατών της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελευθέρων Συναλλαγών.

Επιπλέον, το πρόγραμμα δεσμεύεται να προωθήσει την ατζέντα της διεύρυνσης της ΕΕ, με ιδιαίτερη έμφαση στα Δυτικά Βαλκάνια ενώ και η στήριξη προς την Ουκρανία παραμένει στο επίκεντρο.

Αν και αναγνωρίζει «τους κινδύνους που ενέχουν ορισμένες οικονομικές εξαρτήσεις», το πρόγραμμα αναφέρεται στις εμπορικές συμφωνίες ως «ζωτικό μέσο για τη διαφοροποίηση και την ανθεκτικότητα». Σε αυτό το πλαίσιο, δίνει έμφαση στις διαπραγματεύσεις της ΕΕ με την Ινδία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) και στοχεύει στην ολοκλήρωση των διαδικασιών του Συμβουλίου για τις συμφωνίες που έχουν συναφθεί με τους εταίρους της Λατινικής Αμερικής και της ASEAN.

Τέλος άλλη κορυφαία προτεραιότητα συνιστά η προώθηση των διαπραγματεύσεων για το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο 2028-2034, που περιλαμβάνεται στον τελικό πυλώνα.

Η Ευρώπη εισέρχεται σε μια αποφασιστική φάση όσον αφορά την αμυντική της στάση. Με την έναρξη του 2026, οι αμυντικοί προϋπολογισμοί σε ολόκληρη την ήπειρο αυξάνονται, τα χρονοδιαγράμματα προμηθειών μειώνονται και η πολιτική υποστήριξη για την στρατιωτική ετοιμότητα είναι ισχυρότερη συγκριτικά με τις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Αυτή η επιτάχυνση είναι απαραίτητη. Ωστόσο, καθώς η Ευρώπη επανεξοπλίζεται, αυξάνεται ο κίνδυνος ο εκσυγχρονισμός να παραμείνει επικεντρωμένος στις μεγάλες πλατφόρμες και όχι στον παράγοντα που τελικά καθορίζει την επιτυχία στο πεδίο της μάχης: τον στρατιώτη.

Οι πρόσφατες συγκρούσεις, κυρίως στην Ουκρανία, έχουν ενισχύσει μια θεμελιώδη πραγματικότητα του πολέμου. Η αεροπορική δύναμη, τα πυρά μεγάλου βεληνεκούς και οι προηγμένες πλατφόρμες είναι απαραίτητα στοιχεία, αλλά από μόνα τους δεν επηρεάζουν την έκβαση του πολέμου. Τα στρατηγικά και πολιτικά αποτελέσματα διαμορφώνονται από τις δυνάμεις εδάφους που μπορούν να καταλάβουν και να διατηρήσουν περιοχές, διαμορφώνοντας την πολιτική πραγματικότητα στο έδαφος, όπως έχουν κάνει οι στρατοί καθ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας. Χωρίς αποτελεσματικές δυνάμεις εδάφους, το στρατιωτικό πλεονέκτημα παραμένει προσωρινό και εύθραυστο.

Ο σύγχρονος πόλεμος έχει αυξήσει δραματικά τις απαιτήσεις που επιβάλλονται στις δυνάμεις εδάφους. Αυτές λειτουργούν πλέον σε περιβάλλοντα που χαρακτηρίζονται από συνεχή παρατήρηση, ταχεία προσαρμογή και ταχείους κύκλους λήψης αποφάσεων. Το πεδίο της μάχης δεν είναι πλέον γραμμικό, προβλέψιμο, ή επιεικές. Η επιτυχία δεν εξαρτάται μόνο από τη δύναμη πυρός, αλλά και από το πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά οι δυνάμεις μπορούν να μετατρέψουν τις πληροφορίες σε δράση στο τακτικό επίπεδο. Αυτό αποδίδει πρωτοφανή σημασία στην αποτελεσματικότητα του κάθε στρατιώτη ξεχωριστά.

Ωστόσο, στην πραγματικότητα, οι στρατιώτες είναι η πιο παραμελημένη πλατφόρμα στο οπλοστάσιο του στρατού. Ενώ οι ευρωπαϊκοί στρατοί επενδύουν σημαντικά σε αεροσκάφη, πολεμικά πλοία και θωρακισμένα συστήματα, ο μεμονωμένος στρατιώτης έχει υποστεί πολύ λιγότερο εκσυγχρονισμό. Οι βελτιώσεις ήταν συχνά σταδιακές, ενώ πολλές δυνατότητες που κάποτε παρείχαν σαφές πλεονέκτημα είναι πλέον ευρέως διαθέσιμες στους αντιπάλους. Το αποτέλεσμα είναι ένα διευρυνόμενο χάσμα μεταξύ της πολυπλοκότητας των ευρωπαϊκών πλατφορμών και της ικανότητας των χερσαίων δυνάμεών της να τις αξιοποιήσουν πλήρως.

Αυτή η ανισορροπία γίνεται όλο και πιο έντονη, καθώς οι τάσεις στον τομέα του ανθρώπινου δυναμικού κινούνται προς τη λάθος κατεύθυνση. Σε όλη την Ευρώπη, οι ένοπλες δυνάμεις αντιμετωπίζουν προκλήσεις στον τομέα της πρόσληψης προσωπικού, γήρανση των δυνάμεων και αυξανόμενη εξάρτηση από τα εφεδρικά στοιχεία. Ταυτόχρονα, οι επιχειρησιακές απαιτήσεις αυξάνονται. Λιγότεροι στρατιώτες αναμένεται να καλύψουν μεγαλύτερες εκτάσεις, να διατηρήσουν τις επιχειρήσεις για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα και να αντιμετωπίσουν πιο σύνθετες απειλές. Σε αυτό το πλαίσιο, η αποτελεσματικότητα σε ατομικό επίπεδο και σε επίπεδο μικρών μονάδων γίνεται στρατηγικό και όχι τακτικό ζήτημα. Συνεπώς, η επόμενη φάση του εκσυγχρονισμού της ευρωπαϊκής άμυνας πρέπει να αντιμετωπίζει τον στρατιώτη ως βασικό στοιχείο της ανάπτυξης ικανοτήτων και όχι ως δευτερεύοντα παράγοντα.

Ο επανεξοπλισμός της Ευρώπης θα κριθεί τελικά όχι από τα συνολικά ποσά του προϋπολογισμού ή τα αποθέματα πλατφορμών, αλλά από την απόδοση υπό πίεση. Η αποτροπή βασίζεται στην αξιοπιστία, και η αξιοπιστία εξαρτάται από την ικανότητα των στρατιωτών και των μονάδων να λειτουργούν αποτελεσματικά στις πιο απαιτητικές συνθήκες.

Εάν η Ευρώπη επιθυμεί η ανανεωμένη αμυντική της προσπάθεια να προσφέρει πραγματική ασφάλεια, πρέπει να εξισορροπήσει την προσέγγισή της στον εκσυγχρονισμό. Ο στρατιώτης δεν είναι ένα παλιό στοιχείο του πολέμου. Ο στρατιώτης συνιστά μία αποφασιστική πλατφόρμα. Η αντιμετώπισή του ως τέτοια δεν αποτελεί τακτική προσαρμογή αλλά στρατηγική αναγκαιότητα.

Στις 18 Δεκεμβρίου, η Naval Group παρέδωσε το HS Kimon, την πρώτη φρεγάτα άμυνας και επέμβασης στο Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, παρουσία του Έλληνα Υπουργού Άμυνας Νίκου Δένδια και της Γαλλίδας Υπουργού Ενόπλων Δυνάμεων και Ζητημάτων Βετεράνων Catherine Vautrin. Η παράδοση αυτή αποτελεί σημαντικό ορόσημο για το πρόγραμμα, στο πλαίσιο του οποίου η Naval Group θα προμηθεύσει τέσσερις φρεγάτες FDI HN στην Ελλάδα.

«Η παράδοση του πρώτου FDI για το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό, το HS Kimon, αποτελεί σημαντικό ορόσημο στη συνεργασία μας με την Ελλάδα», δήλωσε ο Pierre Éric Pommellet, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Naval Group. «Είναι τιμή μας να θέτουμε την εμπειρογνωμοσύνη μας και τις υπηρεσίες μας για την ενίσχυση της κυριαρχίας και της ναυτικής υπεροχής του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού μέσω των φρεγατών FDI, οι οποίες προσφέρουν υψηλού επιπέδου δυνατότητες σε όλους τους τομείς της μάχης».

Η παράδοση στην Ελλάδα πραγματοποιείται δύο μήνες μετά την παράδοση του πρώτου FDI στο Γαλλικό Πολεμικό Ναυτικό, αντανακλώντας τον ρυθμό παραγωγής του προγράμματος. Δύο επιπλέον φρεγάτες για το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό έχουν προγραμματιστεί να παραδοθούν το 2026, ενώ το τέταρτο σκάφος που παραγγέλθηκε τον Νοέμβριο θα παραδοθεί σε τρία χρόνια.

Παράλληλα με το πρόγραμμα ναυπήγησης, το Ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό ανέθεσε στη Naval Group την αρχική σύμβαση για την υποστήριξη του στόλου FDI κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας του. Οι δραστηριότητες συντήρησης και αναβάθμισης θα πραγματοποιηθούν σε στενή συνεργασία με τη Naval Group Hellas και τοπικούς βιομηχανικούς εταίρους, με βάση μια διαδικασία κατασκευής που επιτρέπει την παραγωγή δύο πλοίων ετησίως.

Το FDI είναι μια φρεγάτα πρώτης κατηγορίας, σχεδιασμένη για επιχειρήσεις υψηλής έντασης, με αποδεδειγμένες ικανότητες ενάντιας αντιπυραυλικών, αντιυποβρυχιακών, αντιεπιφανειακών, και ασύμμετρων απειλών. Διαθέτοντας ένα κλιμακώσιμο και ευέλικτο σχεδιασμό μπορεί να αντιμετωπίσει τρέχουσες και αναδυόμενες απειλές, συμπεριλαμβανομένων υποβρυχίων τελευταίας γενιάς, υπερηχητικών πυραύλων, κυβερνοεπιθέσεων και σύνθετων ασύμμετρων προκλήσεων, ενώ παραμένει κατάλληλο για ποικίλα περιβάλλοντα οπού κυριαρχούν δύσκολες θαλάσσιες συνθήκες.

Λάβετε μέρος στην εκδήλωση EDF Info Days 2026, που θα διεξαχθεί μεταξύ 10-11 Μαρτίου 2026, στις Βρυξέλλες και διαδικτυακά.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σας προσκαλεί σε μια αποκλειστική Ημέρα Ενημέρωσης και Εκδήλωση Δικτύωσης για τις επερχόμενες ευκαιρίες χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (EDF) 2026. Η εκδήλωση θα φιλοξενήσει επίσης συνεδρίες αφιερωμένες σε επενδυτές και επιχειρηματίες που αναζητούν επενδυτικές ευκαιρίες στον τομέα της άμυνας.

Κατά τη 1^η μέρα, το προσωπικό της Γενικής Διεύθυνσης Άμυνα και Διαστήματος (DG DEFIS) θα παρουσιάσει τις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων του EDF 2026, τις τελευταίες εξελίξεις του EDF και θα σας παρέχει πληροφορίες που θα σας βοηθήσουν να προηγηθείτε στη διαδικασία υποβολής αιτήσεων.

Τη 2^η μέρα θα μπορέσετε να συμμετέχετε σε μια μοναδική ευκαιρία διεθνούς δικτύωσης για τη δημιουργία κοινοπραξιών Ε&Α στον τομέα της άμυνας και την ανάπτυξη προτάσεων έργων μέσω διαφόρων συνεδριών παρουσίασης.

Η προθεσμία υποβολής αιτήσεων συμμετοχής είναι 2 Φεβρουαρίου 2026 και οι εγγραφές για επιτόπια συμμετοχή θα κλείσουν όταν συμπληρωθεί ο μέγιστος αριθμός συμμετεχόντων. Τέλος, η εγγραφή για τη συμμετοχή μέσω διαδικτύου θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 15 Φεβρουαρίου 2026.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη διαδικασία εγγραφής, παρακαλούμε συμβουλευτείτε τον παρακάτω σύνδεσμο: https://2026.eu-defence-fund-info-days.eu/edf-info-days-2026?accountUrl=2026.eu-defence-fund-info-days.eu6